Uit de praktijk: Vechtdalbreed

Interview met Gerrit-Jan Hagedoorn, voorzitter van het initiatief VechtdalBreed, opgericht in 2014, ten behoeve van 4500 aansluitingen. 

Veel geleerd, maar niet voor herhaling vatbaar.

"Ik ben blij dat CIF zich heeft gemeld om glasvezel te realiseren in ons gebied. Toen we begonnen met de initiatiefgroep waren we allemaal onwetend, maar wel zeker van onze zaak; we wilden glasvezel. Als ik kijk naar hoe we de afgelopen tijd bezig zijn geweest hebben we in alle opzichten enorm veel geleerd, maar ik doe dit nooit weer."

Ga er niet blindelings vanuit dat een andere partij of overheid de juiste kennis heeft. 

“Toen we begonnen aan dit initiatief kwam de provincie langs voor een informatieavond. Ze hadden een projectleider mee, onze burgemeester was aanwezig en alles leek goed georganiseerd. We gingen dus graag samenwerken met de provincie om snel tot aanleg over te kunnen gaan. De projectleider zou het voortouw nemen en ons gaan ontzorgen. Dat was onze grootste fout: we raakten de regie kwijt en moesten mee in de flow van de projectleider. Het ging allemaal te snel waardoor wij, als beginners in telecom, het niet meer konden volgen. De provincie was op dat moment ook vrij onbekend in de telecomwereld en ging af op de 'expertise' van deze interim projectleider. Dat hadden we nooit mogen laten gebeuren."

De Plaatselijk Belangen en ondernemersverenigingen zijn heel belangrijk.

"Coöperatief opereren heeft voordelen. Je kunt sneller een groter project realiseren en kunt profiteren van goedkopere centrale inkoop. Tegelijkertijd is bij ons gebleken dat lokale bundeling in de vorm van de verschillende ondernemersverenigingen en Plaatselijk Belangen cruciaal is. Zij verspreiden de informatie in de deelgebieden, zijn goedbekend in hun 'wijken' en fungeren als vraagbaak voor de bewoners en bedrijven. Dit zorgt voor naamsbekendheid, maar ook vertrouwen in de organisatie. En vertrouwen is de basis voor ieder bewonersinitiatief."

Neem de tijd voor het opstarten van een initiatiefgroep.

"Het is belangrijk dat je als initiatiefgroep de regie blijft houden over het project. Wij hebben onvoldoende de tijd genomen om alles te leren begrijpen. Ik ben van mening dat je geen telecomexpert hoeft te zijn, maar je moet wel een goede afweging kunnen maken. Onze ingehuurde projectleider nam de leiding en er was maar één weg mogelijk en dat was die van hem. Door deze druk hebben wij beslissingen genomen die we nooit hadden moeten nemen. Neem dus de tijd voor de voorbereidingen. Dat is je vertrekpunt en fundament. Dat moet stabiel zijn."

Luister ook naar de mensen die niet meedoen met het project.

"Uiteindelijk blijkt het voor bijna alle breedband projecten moeizaam om voldoende deelnemers te vinden. In de praktijk wil vaak de helft mee doen. De mensen die niet mee wilden doen, waren deels mensen die geen binding hebben met het gebied. En deels mensen die zich prima redden met de huidige internetsnelheid. Ze kijken niet zo ver vooruit en zijn niet op de hoogte van alle ontwikkelingen op het gebied van internet. Verder ervaren bewoners het als een grote drempel om een betalingsverplichting voor bijvoorbeeld twintig jaar aan te gaan."

Consumenten en bedrijven weten vaak niet wat ze betalen voor televisie, internet en telefonie.

"Tijdens de vraagbundeling komen allerlei vragen boven. Een van de meest gestelde vragen gaat over de kosten. Mensen willen weten wat ze per maand kwijt gaan zijn. Het is nuttig ze uit te laten zoeken wat ze nu betalen. Vaak weten ze dat niet precies. Huishoudens hebben verschillende abonnementen en als ze een schotel hebben, komen daar ook nog kosten voor onderhoud bij. Glasvezel is in veel gevallen uiteindelijk goedkoper. Dat is voor iedereen een argument om mee te doen. Het kan dus interessant zijn voor initiatiefgroepen om te benadrukken dat mensen gaan nakijken wat ze nu betalen en wat ze daarvoor krijgen."

Huur expertise is waar mogelijk en vertrouw daarbij op je onderbuik gevoel.

"Het is onmogelijk alles zelf te organiseren. Als je expertise inhuurt moet je uitgaan van je onderbuik gevoel en samenwerken met betrouwbare mensen. De meest intensieve onderdelen van een bewonersinitiatief zijn de vergaderingen. Er gaat de nodige tijd aan voorbereiding in zitten. Vervolgens ben je een avond bezig met de vergadering en moeten de notulen uitgewerkt worden. Ik zou andere initiatieven adviseren om het secretariaat uit te besteden en daar iemand voor in te huren. Dit scheelt aanzienlijk."